“Төп бакчачы – Рәсимә, мин кушканны гына эшлим”

Мукашевларда бакчачылык – гаилә эше. Җанайдар Умыркан улы үзен ярдәмче дип атый, ә төп бакчачы дип хатыны Рәсимә Нуриәхмәт кызын саный.

-Мин аны “Мичурин” дип йөртәм, – дип көлә Җанайдар абый. – Кайда нәрсә ясарга, нәрсә кадакларга, нәрсә бәйләргә – анысы минем эш. Әйткәнен генә эшлим.

Карагандадан Лашманга: 27 ел элек башланган шөгыль

Мукашевлар 27 ел элек Караганда шәһәреннән кайтып, Рәсимә апаның туган авылы Лашманда төпләнгәннәр. Алар бушлыктан шундый бакча ясаганнар.

-Болар барысы да – үзебез утырткан агач-куаклар. Алмагачлар инде картаеп та бара, – ди Рәсимә апа. – Бакчачылык эше миңа ят түгел. Карагандада ике дачабыз бар иде. Бирегә кайткач, яңа бакча ясап шөгылебезне дәвам иттек.

Беренче җиләктән — кар төшкәнче: бакчачылык серләре

Алар бакчасында җәй башыннан кар төшкәнчегә кадәр витаминнар өзелми. Беренче булып зелпе (жимолость) өлгерә.

-Бер зелпедә тәүлеклек норма С витамины бар. Бер сорты татлы, икенчесе – әчкелтемрәк. Безгә компоты бик ошый, – ди Рәсимә апа.

Уңган бакчачылар бер төрле сорт белән генә чикләнми. Интернеттан яздырып, яңа сортларны кайтарып үрчетәләр. Хәзер аларда кура җиләге – 5-6 сорт, сезонга ике тапкыр уңыш бирәләр, кар төшкәнче җиләген өзәләр, кара бөрлегәннең (ежевика) 3 сорты үсә.

Алмагач, груша, дүңкәл (ирга), чия, кара миләш, карлыган, крыжовник, балан, төче чия (черешня), виноград – һәммәсенең үз урыны.

Кура җиләге белән кара бөрлегәнне җыю уңайлы булсын өчен, аларны рәт-рәт итеп бәйләп куйганнар.

Яшелчәләр дә читтә калмаган

Теплицада кыяр, помидор, борычлар өлгерә. Баклажаннар һәм татлы борычлар өчен Җанайдар абый паликорбанаттан аерым парниклар ясаган.

-Һава торышы гел үзгәреп тора, төннәр салкын, томан да төшкәли. Яшелчәләрне теплицасыз үстерү авыр. Парниклар бик уңайлы – капкачларын көндез ачабыз, кич ябабыз, – ди Рәсимә апа.

Бакча – горурлык, чәчәкләр – җан күрке

Бакчадагы һәр агач, һәр куак хуҗалар өчен кадерле, алар турында бирелеп сөйлиләр. Ә өй алдын берсеннән берсе матур чәчәкләр бизәп тора.

Мукашевлар үзләре үстергән табигый, витаминлы җиләк-җимеш белән сыйланалар, артканнарын саталар да.